Home Chuyên ngành HỒ QUANG HÀN VÀ CÁC HIỆN TƯỢNG CỦA HỒ QUANG HÀN

HỒ QUANG HÀN VÀ CÁC HIỆN TƯỢNG CỦA HỒ QUANG HÀN

by minhhoang
46 views

1 .Hồ quang và các phương pháp gây hồ quang

Hồ quang là hiện tượng phóng điện cực mạnh và liên tục qua môi trường khí đã bị ion hóa giữa các điện cực. Hồ quang hàn phát ra một nguồn ánh sáng và cung cấp một nguồn nhiệt rất lớn. Nguồn nhiệt có độ tập trung cao dùng để làm nóng chảy vật liệu hàn và kim loại cơ bản. Ánh sáng mạnh của hồ quang dễ gây ra viêm mắt và bỏng da. Do vậy, khi hàn người thợ hàn một mặt phải đeo mặt nạ, găng tay và mặc quần áo bảo vệ ; mặt khác phải có biện pháp che chắn hoặc cảnh báo đối với những người xung quanh.

Các phương pháp tạo hồ quang
Để gây hồ quang người thợ hàn có thể thực hiện bằng hai cách sau đây.

1 .Phương pháp mổ thẳng (H.1.1a). Cho que hàn tiếp xúc với vật hàn theo phương vuông góc (vị trí 1). Nhấc que hàn lên khỏi vật hàn (3 – 5 mm) sẽ hình thành hồ quang (vị trí 2). Duy trì cho hồ quang cháy ờ một khoảng cách có cảm giác là ổn định nhất (vị trí 3 với khoảng cách l).

Hình 1.1. Các phương pháp gây hồ quang hàn a) Phương pháp mô thẳng : b) Phương pháp ma sát

2 .Phương pháp ma sát (H.1.1b). Đặt nghiêng que hàn so với bề mặt vật hàn một góc nào đó (vị trí 1), cho đầu que hàn quẹt nhẹ lẽn bề mạt vật hàn và đưa về vị trí thẳng góc với nó để hình thành hồ quang (vị trí 2) và giữ cho hô quãng cháy ổn định ờ một khoảng cách l (vị trí 3). Phương pháp này có động tác tương tự như khi ta đánh diêm.

Đối với người mới học nghề phương pháp ma sát dễ thực hiện hơn nhưng nó rất dễ làm hỏng bề mặt của chi tiết hàn và rất khó thao tác trong những điều kiện không gian chật hẹp. Phương pháp mổ thẳng gây hồ quang gọn, êm nhưng dễ bị tắt và chập mạch. Điều quan trọng là người thợ phải có thao tác cổ tay dẻo và chính xác.

Sau khi hình thành, sự cháy của hồ quang phụ thuộc vào nhiều yếu tố : điện áp và cường độ dòng điện hàn, que hàn và chiều dài cột hồ quang (lhq). Vì vậy, để cho hồ quang cháy ổn định trong suốt quá trình hàn cần phải giữ cho chiều dài cột hồ quang luôn không đổi, điều này. phụ thuộc rất nhiều vào trình độ tay nghề của người thợ hàn.

2 . Hiện tượng thổi lệch hồ quang và biện pháp khắc phục


Hồ quang hàn được hình thành trong môi trường khí giữa các điện cực (một điện cực có thể là vật hàn), cho nên có thể coi nó như một dây dẫn mềm và dưới tác dụng của một số yếu tố khác nó có thể bị kéo dài và dịch chuyển khỏi vị trí bình thường mà ta gọi là hiện tượng thổi lệch hồ quang và gây hậu quả xấu cho quá trình hàn.


2.1. Một số yếu tố ảnh hưởng đến hiện tượng thổi lệch hồ quang

1 .Ảnh hưởng của từ trường (H.1.2). Khi hàn xung quanh cột hồ quang điện cực hàn, vạt hàn, … sẽ sinh ra một từ trường. Nếu từ trường xung quanh cột hồ quang phân bố đối xứng thì nó sẽ không có hiện tượng thổi lệch

Hình 1.2. Tác dụng của từ trường lên hồ quang

(H.1.2b). Nếu từ trường phân bố không đối xứng thì nó sẽ bị thổi lệch về phía từ trường yếu hơn. Ví dụ trên hình 1. a, c, cột hồ quang sẽ bị thổi lệch về phía có lực từ trường yếu hơn, tùy theo vị trí nối dây vào vật hàn.

2 .Ảnh hưởng của vật liệu sắt từ (H.1.3). Khi đạt gần hồ quang một vật liệu sắt lừ giữa chúng sẽ sinh ra một lực điện từ có tác dụng kéo lệch cột hồ quang về phía vật sắt từ đó. Điều này gây khó khăn khi hàn mối hàn góc (H.1.3a) hay khi hàn đến gần cuối mối hàn (H.1.3c).

Hình 1.3. Ảnh hưởng của sắt từ đến hồ quang a) Khi hàn mối hàn gốc : b) Khi hàn mối hàn giáp mối ; c) Khi hàn đến cuối mối hàn.

3 .Ảnh hưởng của góc nghiêng điện cực hàn (H.1.4). Góc nghiêng của điện cực hàn cũng ảnh hưởng đến sự phân bố đường sức từ xung quanh hồ quang. Bởi vậy chọn góc nghiêng điện cực hàn (que hàn) thích hợp có thể thay đổi được tính chất phân bố đường sức từ và có thể tạo ra điện trường đông đều, khắc phục hiện tượng thổi lệch hồ quang khi hàn.
Hiện tượng thổi lịch hồ quang cũng có thể do một số nguyên nhân khác gây nên : tác dụng trực tiếp của các luồng khí, gió mạnh hoặc do lõi que hàn và vỏ thuốc bọc không đồng tâm. Tuy nhiên, nguyên nhân chủ yếu văn là do ảnh hưởng của từ trường phân bố không đồng đều xung quanh cột hồ quang.

Hình 1.4. Ảnh hưởng góc nghiêng điện cực hàn đến sự lệch của hồ quang.

Khi có hiện tượng thổi lệch hồ quang thì người thợ hàn khó điều khiển hồ quang vào đúng vị trí cần hàn để tập trung nhiệt năng lớn nhất cho quá trình hàn, bảo vệ vững hàn cũng như chất lượng mối hàn nói chung.

2.2 . Các biện pháp khắc phục
Để khắc phục và hạn chế ảnh hưởng của hiện tượng thổi lệch hồ quang, chúng ta có thể sử dụng một trong những biện pháp sau đây :

  • Thay đổi vị trí nối dây với vật hàn để tạo ra từ trường đối xứng (H.1.b);
  • Chọn góc nghiêng điện cực hàn một cách hợp lý ;
  • Giảm chiều dài hồ quang tới mức có thể (hàn bằng hồ quang ngắn) ;
  • Nếu có thể, thay nguồn hàn một chiều bằng nguồn hàn xoay chiều, bởi vì hiện tượng thổi lệch hồ quang xảy ra không đáng kể đối với nguồn hàn
  • Đặt thêm vật liệu sắt từ (sắt, thép) gần hồ quang để kéo hồ quang lệch về phía đó, hạn chế được ảnh hưởng của hiện tượng thổi lệch hồ quang do các nguyên nhân khác gây ra ;
  • Có biện pháp che chắn gió hoặc các dòng khí tác động lên hồ quang khi hàn ngoài trời.

Bài viết liên quan