Home Chuyên ngành SỰ HÌNH THÀNH VÀ CÁC QUY ƯỚC CỦA REN TRONG VẼ KĨ THUẬT

SỰ HÌNH THÀNH VÀ CÁC QUY ƯỚC CỦA REN TRONG VẼ KĨ THUẬT

by minhhoang
59 views

Ren là kết cấu được dùng nhiều trong các máy móc hiện đại. Ren dùng để kẹp chặt, như các chi tiết: bulong, đai ốc, vít cấy, đinh vít; hoặc dùng để truyền lực, như trục vít me, trục vít.

Nói chung ren và những chi tiết ghép có ren đều được tiêu chuẩn hoá nghĩa là hình dạng, kích thước và ký hiệu của chúng đã được quy định trong những tiêu chuẩn thống nhất. Nước ta đã ban hành những tiêu chuẩn về ren và những chi tiết ghép có ren.

1 .Sự hình thành của ren

Ren hình thành nhờ chuyển động xoắn ốc. Một điểm chuyển động đều trên một đường sinh, khi đường sinh đó quay đều quanh một trục cố định sẽ tạo thành chuyển động xoắn ốc. Quỹ đạo của điểm chuyển động là đường xoắn ốc (Hình vẽ 1.1).

Hình 1.1. Đường xoắn ốc

Nêu đường sinh là một đường thẳng song song với trục quay, ta có đường xoắn ốc trụ. Nếu đường sinh là một đường thẳng cắt trục quay, ta có đường xoắn ốc nón.

Khoảng cách di chuyển của điểm chuyển động trên đường sinh, khi đường sinh đó quay quanh trục được một vòng, gọi là bước xoắn. Bước xoắn ký hiệu là Ph.

Hình 1.2 là hình chiếu vuông góc của đường xoắn ốc trụ, nó là đường hình sin.

Hình 1.2 Hình chiếu của đường xoắn ốc

Một đường bao (hình tam giác, hình thang, cung tròn) chuyển động xoắn ốc trên mặt trụ hoặc mặt côn sẽ tạo thành một bề mặt gọi là ren (mặt phẳng của đường bao chứa trục của mặt trụ hay mặt côn).

Đường bao đó (mặt cắt ren) gọi là prôfin ren.

Nếu ren được tạo thành do đường bao chuyển động theo chiều kim đồng hồ theo hướng xa rời người quan sát thì gọi là ren phải (Hình 1.2a). Nếu ren được tạo thành do đường bao chuyển động ngược chiều kim đồng hồ theo hướng xa rời người quan sát thì gọi là ren trái (Hình 1.2b).

Trong thực tế ren được hình thành theo quy luật chuyển động của đường xoắn ốc. Ví dụ khi tiện ren, mũi dao tiện chuyển động thẳng đều dọc theo trục của chi tiết, còn chi tiết thì quay tròn quanh trục của nó. Kết hợp hai chuyển động đó tạo thành chuyển động xoắn ốc. Như vậy mũi dao tiện sẽ cắt thành ren trên mặt cắt chi tiết.

Ren hình thành trên trục ren gọi là ren ngoài. Ren hình thành trong lỗ ren gọi là ren trong (Hình 1.3).

Hình 1.3 Ren ngoài và ren trong

2. Cách vẽ quy ước ren

Ren được vẽ đơn giản theo TCVN 5907-1995.
a) Đối với ren thấy được (ren trục và hình cắt của ren lỗ) được vẽ như sau:

  • Đường đinh ren vẽ bằng nét cơ bản.
  • Đường đáy ren vẽ bằng nét liền mảnh. Trên hình biểu diễn vuông góc với trục ren, cung tròn đáy ren được vẽ hở khoảng 1/4 đường tròn, khoảng hở thường được đặt ờ góc trên bên phải đường tròn.
  • Đường giới hạn ren (của đoạn ren đầy) vẽ bằng nét cơ bản (Hình vẽ 1.4).

Hình 1.4 Cách vẽ ren thấy

b) Trường hợp ren bị che khuất thì tất cả các đường đỉnh ren, đáy ren, giới hạn ren đều vẽ bằng nét đứt (Hình 1.5).

Hình 1.5 Ren khuất

c) Trường hợp cần biểu diễn đoạn ren cạn được vẽ bằng nét liền mảnh (Hình 1.6).

Hình 1.6 Mép vát ren

d) Trong mối ghép, quy định ưu tiên vẽ ren ngoài (ren trên trục); còn ren trong chỉ vẽ phần chưa bị ghép (Hình 1.7).

Hình 1.7 Mối ghép ren

Bài viết liên quan